Modern kent yaşamında beton ve plastikle çevrili bir dünyada, kendimize ait bir mekan yaratırken; ahşabı mutfağımızdan yatak odamıza, oturma odamızdan süs eşyalarına kadar birçok alanda kullanmaya devam ediyoruz. Son dönemde açılan el beceri kurslarıyla ahşap boyama bir sanat dalı haline geldi. Boyama için hazır satılan mdf ahşap tepsiler, çerçeveler, gazetelikler, sehpalar farklı ellerde değişik renklere, motiflere, desenlere kavuşuyor. White Line Hobi Evi’nden eğitmen Ayşe Sipahi’den ahşap boyama konusunda bilgi aldık.
Son dönemde özellikle tepsiler, sandıklar, kutular, gazetelikler gibi hem kullanıma hem de süse yönelik ürünler birçok yerde satışa sunuluyor. Boyama için hazır alınan mdf ham ürünler renksizdir. İlk işlem bu ham ürünü zımparalamak. Boyanacak yüzey pürüzlerden arındığı için daha kolay boyanır. Bu işlemden sonra ham ahşap üzerine zemin boyası, yani astar atılır. Astar üzerine ise esas renkler sürülür. Boya ve renk seçimi nesneye ve nesnenin duracağı ışık ortamına göre seçilir.
Eğitmen Ayşe Sipahi renk seçiminde kursiyerlere yardımcı olduklarını belirterek; “Tarzımızı ve rengimizi ortam ve ürün etkiliyor. Hem tekniği hem de yaratıcılığı birarada kullanmalısınız. Ahşap boyama içinde bir yaratıcılığı barındırır, duvarı boyar gibi ahşabı boyayamazsınız. Renklerden daha çok bordo, lacivert, altın tonları gibi çeşitler çok kullanılır. Altın tonları Osmanlı eserlerinde de varaklama da çok kullanılmıştır. Modern çalışmalarda daha çok gümüş rengi egemen oluyor” diyor.
Renklerin seçimi kadar fırçalar da önemli bir etken boyamada. Kalın ve ince uçlu fırçaların yanı sıra yassı fırça türleri de farklı etkiler yaratıyor. Tonlamalar için yassı fırçalar, büyük objeler için kalın fırçalar ve detay boyamalar için ince uçlu fırçalar kullanır. Genelde yumuşak uçlu fırçalar tercih ediliyor. Çünkü fırça darbelerini göstermiyor. Boyama, fırçanın yanı sıra süngür ile de yapılıyor. Süngerle geniş ve düz yüzeylerdeki sade renkler için kolaylıkla uygulanabiliyor. White Line Hobi Evi’nde bu teknikler için Aleene’s marka boyalar ve yan ürünler kullanılıyor.
Örneğin, Scribbles boyalar kumaş, ahşap, seramik, tual, kağıt, cam, metal, plastik, polyester her türlü yüzeye uygulanabiliyor. Scribbles boyalarla ister kontür atın, ister boncuk görünümü verin, ya da mozaik çalışması yapın.
Varaklı Ahşap Çerçeve, Eskitilmiş Kutular
Ahşap boyamada birçok teknik kullanılıyor. Dekopaj, tranfer, peçete yapıştırma, boyutlu peçete, eskitme, doku uygulamaları, çatlatma uygulamaları, varaklar, mermerleme ve one-stroke fırça tekniği bunlardan bazıları. Ahşabınızı antika gibi gösterecek olan eskitme yöntemi boya
ürünlerinden Clear Gel Medium ile uygulanıyor. Sünger yardımıyla zemine uygulanan madde, zemine zıt ve daha koyu bir renkte seçilmeli. Yağlı boya ile eskitme ise genelde polyester objelerde uygulanır ve zemin metalik bir renkle boyanır. Klasik çatlatma tekniğinde ise ahşap yüzeyde eskimiş çatlak görüntüleri sağlanıyor. Ayrıca renkli çatlatma, desen çatlatma, hızlı çatlatma türleri de bulunuyor.
Peçete doku tekniği hem ahşap yüzeylerde hem de seramiklerde uygulanabiliyor. Zemin bir kat boyandıktan sonra transfer ilacı sürülür. Üzerine havlu kağıt istenen şekilde buruşturularak yapıştırılır. Ardından yapıştırılan kağıt iki kat zemin rengine boyanır. Koyu renkle eskitme yapılır.İlgi gören diğer bir peçete tekniği de üç boyutlu peçetedir.
Bu aslında, beğendiğiniz bir peçete desenini istediğiniz düz zemine boyutlandırarak yerleştirme işlemidir. Desenin biri direk zemine yapıştırılır. Araya hamur yerleştirilerek üstüne ikinci desen yerleştirilir. Kretuar veya spatula yardımıyla derinlik verilir. Böylece üç boyutlu, çıkıntılı-girintili bir yüzey elde etmiş olursunuz.
White Line Hobi Evi’nde gerçekleştirilen varaklama çalışmalarında, her türlü zemine uygulanabilen Fouling Glue marka varak tutkalı kullanılıyor. Beyaz renkli tutkal, fırça veya sünger yardımıyla yüzeye uygulanır ve kuruduğunda şeffaf bir renk alır. Kuruduktan sonra folyonun mat olan yüzeyi ilacın üzerine bastırılarak uygulanıyor. Burada, varaklarınızın parlak olması için Gloss Varnish ilacı kullanmanız tavsiye edilir. Kabarmış bir görünüm vermek için Fouling Glue tutkalını yoğun olarak uygulamanız yeterli olacaktır. Çok gözde olan diğer bir teknik de transfer tekniğidir. Bu teknikte, ahşap yüzeyi önce 2 kat beyaz veya açık bir renkle boyanır. İstenen resmin bulunduğu fotokopi kağıdının ön yüzüne transfer ilacı bolca sürülür. Resmin ön yüzü zemine gelecek şekilde yapıştırılır ve içinde hava kabarcığı kalmayacak şekilde zemine yerleştirilir. 24 saat sonra transfer ilacı kuruduğunda nemli bir süngerle kağıdın temizlenme işlemi yapılır. Kalan bölgelerde tamamlama tekniği uygulanarak verniklenmeye hazır hale gelir.
Boyama işlemlerinden sonra mutlaka vernik atılmalı. Yağlı boya ile eskitme yapılmışsa, sprey ile cilama yapılırken, diğer çalışmalarda fırça ile vernik atımı tercih edilir. Sprey ile cilanın ince bir tabaka olarak kalacağı unutulmamalı. Vernik normal objelerde iki kat, tepsi gibi su ile çok temas eden ürünlerde en az 4-5 kat sürülür.
Ahşabın dünyası renklerle buluşuyor Eğitmen Ayşe Sipahi her türlü ahşabın boyanabileceğini bunun için bazı işlemlerin yapılması gerektiğini anlatarak, günümüzde mdf’den yapılmış sandık, paravan, yatak başı, kutular, çerçeveler, tepsi gibi ham ürünlerin rahatlıkla bulunabildiğini söylüyor. White Line Hobi Evi’nde ücretsiz boya kursu verdiklerini hatırlatan Sipahi, ham ürünlerin ve boyaların da buradan temin edilebileceğini sözlerine ekliyor. Sipahi sözlerini şöyle sürdürüyor; “Buraya gelen öğrenci kolay kolay geri gidemiyor, bir bağımlılık oluyor. Yaptıkları eşyaları evlerinde kullandıkça daha mutlu oluyorlar. Ben de yaptığım eserleri evimde kullanıyorum. Burada renklerin dünyası ile ahşabın dünyasını birleştiriyoruz”.
Ahşap boyamanın diğer malzemeleri boyamaktan farkını anlatan Ayşe Sipahi şunları söylüyor: “Ahşap doğal bir madde, yani hiçbir yapay yanı yok. Ayrıca geleneksel olarak bizim kültürümüzde ahşabın önemli bir yeri var. Örneğin cam, seramik gibi diğer ürünler sadece dekoratif amaçlı olurken, ahşaptan yapılanlar kullanıma yönelikte olabiliyor. Mutfakta kullanabileceğiniz sepet, çeyiz sandığı, paravan gibi ahşap ürünler ellerimizde renklerle, motiflerle bir ruh yakalayabiliyor. Ahşap süs olarak bir köşede durmuyor, günlük yaşamın içine giriyor ve geleceğe kalıyor. Mesela şu anda bir Maraş oymalı çeyiz sandığı üzerinde çalışıyoruz. Bu ağaçtan yapılmış bir sandık. Yaklaşık bir hafta içinde motif ve boyama işlemi bitecek. Bu sandık bundan daha uzun seneler sonra bile varlığını koruyacak.
Aşama 1. Bir Milliner’s iğnesi kullanarak, rokoko için gereken uzunlukta bir iğne ardı ilmeği alınız.
Aşama 2. iğne ardı uzunluğunu kaplamak için yeteri kadar ipliği iğnenin etrafına sarınız. 
Aşama 3. Sarımların gerginliğini muhafaza ederek, dikkatlice iğneyi gevşetin ve kumaş ve sarımlar arasından iğneyi çekiniz.
